اسکان پناهجویان و افراد بدون ثبتنام
صربستان در مجموع ۱۸ کمپ دارد، اما بیشتر آنها موقتاً بسته و در «حالت آمادهبهکار» هستند، چون شمار افراد در کمپها کم است. در حال حاضر، تا اوت ۲۰۲۵، تنها ۵ کمپ باز است: اوبرنوواتس، پرینتسیپوواتس، بویانوواتس، پرشوو و ورانیه. بیشتر کمپها در جنوب صربستان قرار دارند و همهٔ کمپهای شمال (در شید، سومبور، سوبوتیتسا و کیکیندا) فعلاً بستهاند و پناهنده نمیپذیرند.
• کمپ اوبرنوواتس در حاشیهٔ بلگراد واقع است و تنها پناهجویان را میپذیرد (هم مردان مجرد و هم خانوادهها). یعنی برای اسکان در این کمپ باید ثبتنام شده و از سوی پولیس به آنجا معرفی شده باشید. نخست باید به ادارهٔ پولیس بروید و پس از دریافت «نامهٔ ۷۲ ساعته» (تأیید ثبتنام) اجازهٔ ورود به این کمپ را میگیرید. آدرس این کمپ Nemanjina 130, Obrenovac است - موقعیت روی نقشه.
• کمپ پرینتسیپوواتس در مرز با کرواسی واقع است و مردان بزرگسال را میپذیرد، هم کسانی که پناهجو هستند و هم کسانی که «نامهٔ ۷۲ ساعته» صادرشده از سوی پولیس را ندارند. آدرس کمپ Principovac bb, Principovac است، موقعیت روی نقشه.
• کمپ بویانوواتس در جنوب صربستان، نزدیک مرز با مقدونیه شمالی واقع است. این کمپ تنها خانوادهها و افراد زیر سن بدون همراه را میپذیرد – هم پناهجویان و هم افراد بدون سند. آدرس این کمپ Industrijska zona bb, 17520 Bujanovac است، موقعیت روی نقشه.
• کمپ پرشوو در جنوب صربستان، نزدیک مرز با مقدونیه شمالی واقع است. این کمپ تنها مردان مجرد را میپذیرد – هم پناهجویان و هم افراد بدون سند. آدرس این کمپ Vase Smejevića 2, Preševo است، موقعیت روی نقشه.
• کمپ ورانیه در جنوب صربستان، نزدیک مرز با مقدونیه شمالی واقع است و تنها پناهندگان اوکراین را میپذیرد.
اینجا لینک نقشهای است که همهٔ کمپهای پناهندگی و پذیرش را نشان میدهد: data.unhcr.org/en/documents/details/89400
مهم! بدانید که قانون صربستان حق ماندن در کمپ را تنها برای پناهجویان تضمین میکند. با اینکه برخی کمپها به افراد بدون سند اجازهٔ ماندن میدهند، هیچ تضمینی وجود ندارد که به کمپ دسترسی داشته باشید یا اجازه داشته باشید تا زمانی که لازم است در کمپ بمانید، مگر اینکه پناهجو باشید. این یعنی اگر بدون سند هستید (در صربستان درخواست پناهندگی ندادهاید)، ممکن است دسترسی شما به کمپ رد شود یا در هر زمانی از کمپ بیرون انداخته شوید.
بسیاری از افراد بدون سند در «جنگل» نزدیک کمپهای رسمی یا در منطقهٔ مرزی شمال میخوابند. این مکانها غالباً پنهان و دور از مناطق شهری هستند و همین زمینه را برای انواع استثمار از سوی قاچاقچیان و گروههای جنایی فراهم میکند.
بسیاری از افراد بدون سند در اسکان خصوصی (آپارتمان، خانه و غیره) میمانند که قاچاقچیان آن را ترتیب و اداره میکنند. این کمترین گزینهٔ امن است، چون آدمربایی و استثمار از سوی قاچاقچیان روز به روز بیشتر میشود. اگر در چنین اسکانی میمانید، حتماً موقعیت خود را برای خانواده یا کسی که به او اعتماد دارید بفرستید. و اگر ممکن است، معلومات دربارهٔ شخصی که شما را به این مکان میبرد و دربارهٔ مقصد بعدی خود را نیز شریک کنید.
اسکان خصوصی برای پناهجویان
اسکان در جای خصوصی هم ممکن است، اما تنها پس از ارائهٔ درخواست پناهندگی. باید خودتان مسکن پیدا کنید و هزینهٔ کرایه و بلهای آن را خودتان بپردازید. پیش از ترک کمپ و رفتن به اسکان خصوصی باید از ادارهٔ پناهندگی موافقت بگیرید. پس از انتقال به آدرس خصوصی میتوانید درخواست کمک دولتی بدهید که حدود ۷۰ یورو در ماه است. به نظر میرسد این کار در بلگراد آسانتر از شهرهای دیگر است، اما بدانید که دریافت پول زمان زیادی میبرد، چون بوروکراسی صربستان کند است. اگر درخواست پناهندگی دادهاید، میتوانید پس از ۶ ماه کار کنید، حتی اگر روند پناهندگیتان هنوز جریان دارد.
اسکان برای کسانی که وضعیت پناهندهگی دارند
وقتی پناهندگی گرفتید و تا کنون شاغل نیستید، میتوانید از کمیساریای پناهندگان و مهاجرت (CRM) درخواست اسکان کنید؛ آنها باید حدود ۲۰٬۰۰۰ دینار صربی (نحو ۱۷۰ یورو) برای پوشش هزینههای اسکان کمک کنند.